Aan de Zuiderstraat in Zuidlaren staat een bescheiden kerkgebouw.
Deze Joodse synagoge werd in 1884 gebouwd. Er woonden op dat moment voldoende Joodse mensen in Zuidlaren om een zelfstandige kille (Joodse gemeente) te kunnen oprichten en een eigen kerk te bouwen.
Passende bestemming
Het gebouw is slechts kort in gebruik geweest als synagoge. In 1925 waren er inmiddels weer zoveel Joodse mensen uit Zuidlaren vertrokken dat de kille niet meer in staat was hun synagoge in stand te houden.
In de jaren daarop is de synagoge onder andere gebruikt als pakhuis, padvindersclubhuis, peuterspeelzaal en winkel in tweedehandskleding. In 2003 werd de Vereniging Behoud Synagoge Zuidlaren opgericht om dit belangrijke erfgoed te redden en weer een passende bestemming te geven.
Ritueel bad
In 2006 heeft de vereniging haar synagoge overdragen aan Stichting Oude Drentse Kerken van Het Drentse Landschap die het monumentje liet restaureren. Bijzondere vondst daarbij was een vrijwel onbeschadigde mikwe (Joods ritueel bad) dat al die jaren onder de vloer verborgen was gebleven.
Op een gedenkplaat op de buitenmuur leest je de namen van de vijftien Joodse Zuidlaarders die in de oorlog vermoord zijn. In de synagoge organiseren de vrijwilligers van de Verenging Behoud Synagoge Zuidlaren regelmatig culturele activiteiten.
